Słowniczek Logopedyczny

Autyzm –  spektrum zaburzeń - wciąż trwają kontrowersje wokół definicji a. Najogólniej ujmowany jest jako:

  • trudność w nawiązywaniu kontaktu uczuciowego/emocjonalnego z otoczeniem
  • zamknięcie się w sobie 
  • kompilacja zaburzeń społeczno-komunikacyjno-sensorycznych

Zgodnie ze stosowaną w Polsce Międzynarodową Klasyfikacją Zaburzeń Psychicznych i Zaburzeń Zachowania, autyzm to całościowe zaburzenie rozwojowe. Więcej informacji → terapia autyzmu

 

 

Afazja – spowodowane organicznym uszkodzeniem pewnych struktur mózgowych częściowe lub całkowite zaburzenie mechanizmów programujących mowę u człowieka, który już mowę wcześniej opanował. Afazja może być wynikiem, między innymi: udaru mózgu, wylewu, urazu czaszkowo-mózgowego. Afazje współwystępują z dysartriami/dyzartriami

Afazja dziecięca - aby w przypadku dzieci mówić o afazji, spełniony musi być warunek, że dziecko już normalnie mówiło, przynajmniej pojedynczymi zdaniami

Dysartria/dyzartria – zespół zaburzeń oddechowych, artykulacyjnych, prozodycznych i fonacyjnych, wynikających z uszkodzenia ośrodków i dróg unerwiających aparat mówienia. Dysartria towarzyszy chorobom neurologicznym, takim jak: choroba Parkinsona, Huntingtona, stwardnienie rozsiane, stwardnienie zanikowe boczne, porażenie mózgowe oraz niedowładom związanym z udarami mózgu, wylewami

Ankyloglossja – krótkie wędzidełko języka, którego budowa anatomiczna ogranicza normalne ruchy języka. Może występować zarówno u noworodków, dzieci, jak i dorosłych

Frenotomia (frenulotomia) – zabieg prostego podcięcia/przecięcia krótkiego wędzidełka języka, wykonywany najczęściej na oddziałach noworodkowych po konsultacji lekarskiej i za zgodą rodziców, poprawiający jakość ssania

Frenektomia (frenulektomia) – bardziej złożony zabieg wycięcia wędzidełka języka; przy grubości wędzidełka powyżej 1,5mm powinien być wykonywany w warunkach ambulatoryjnych przez laryngologa, chirurga lub dentystę lub w specjalistycznych poradniach z odpowiednio wyposażonymi gabinetami zabiegowymi

Frenuloplastyka – wykonywany u starszych dzieci zabieg podcięcia, wycięcia wędzidełka języka. Bardzo istotne jest wstępne określenie długości podcięcia, gdyż wędzidełko może być w pierwszej części cienkie, przechodzące w grubsze w kierunku podstawy języka. Ważne jest, aby nie naruszyć grubszej, dobrze unaczynionej podstawy języka. W niektórych przypadkach celowe jest rozłożenie zabiegu na dwa etapy, gdyż częściowe podcięcie może już odnieść pożądany skutek /opracowano na podstawie lekarskich prac poglądowych oddziału noworodkowego/

Dyslalia - (dys- zaburzenie, lalia)- mowa:wszelkie nieprawidłowe realizacje dźwięków mowy. Dyslalia dotyczy zaburzeń dźwiękowej strony języka, objawiających się zniekształcaniem głosek, zastępowaniem, bądź opuszczaniem, w wyniku czego brzmienie odbiega od ogólnie przyjętej normy wymawianiowej

Emisja głosu - skoordynowany zespół czynności  oddychania, fonacji i artykulacji oraz powstającego przy tym rezonansu, służący wydobywaniu i wysyłaniu głosu

Dykcja - sposób wypowiadania się oparty na sprawności artykulacyjnej, oparty o aktywne stosowanie norm i zasad kultury żywego słowa

Prozodia mowy -  cechy suprasegmentalne języka takie jak akcent, intonacja, iloczas, tempo, wysokość i barwa głosu

Sygmatyzm - nieprawidłowe realizacje głosek dentalizowanych (s, z, c, dz, sz, ż, cz, dż, ś, ź, ć, dź)

Parasygmatyzm - substytucje, czyli zastępowanie jednych głosek drugimi:s, z, c, dz zastępowane przez ś, ź, ć, dź, sz, ż, cz, dż zastępowane przez s, z, c, dz lub ś, ź, ć, dź

Mogisygmatyzm - opuszczanie dźwięku

Rotacyzm - nieprawidłowa wymowa głoski „r”

Kappacyzm - nieprawidłowe realizowanie głoski „k”, zwykle zamieniana jest na  ”t”

Gammacyzm - nieprawidłowe realizowanie głoski „g”, zwykle zamieniana jest na „d”

Lambdacyzm - nieprawidłowe realizowanie głoski „l”

Betacyzm - nieprawidłowe realizowanie głoski „b’

Zjawisko nadkompensacji – organizm człowieka odbudowuje straty z nadwyżką, niedomagania w jednej sferze kompensowane są przez inne z nadwyżką

Eustres – pozytywny stres, np. w organizmie wytwarza się substancja sprzyjająca gojeniu się ran, pozytywne emocje, jak wielka radość

Dystres – negatywny stres, który niszczy organizm, niszczy tkanki na skutek wytwarzania negatywnych substancji, np.organizm poddany długotrwałemu działniu silnego stresu - mamy negatywny dystres

Gaworzenie – to powtarzanie wybranych z mowy ciągów sylabowych, które charakteryzuje specyficzna dla mowy ludzkiej melodia. Występuje u zdrowego dziecka między 5 a 8 miesiącem życia

Głużenie inaczej gruchanie – wydawanie dźwięków trudnych do opisania, nieartykułowanych, nie odpowiadających systemowi fonetycznemu mowy ludzkiej; tu nie ma melodii mowy. Jest to odruch spełniający rolę gimnastyki aparatu artykulacyjnego. Występuje naturalnie u dziecka między 3-5 miesiącem życia

Elizja – opuszczanie głosek, np. afa zamiast szafa, óra zamiast góra, ino zamiast kino etateza – in. przestawka – przestawianie głosek, sylab lub  wyrazów w zdaniu

Rynolalia inaczej nosowanie – głoski nosowe wymawiane są jak głoski ustne lub głoski ustne wymawiane są jak głoski nosowe

Ta strona korzysta z technologii cookies do poprawy jakości obsługi